«فرسودگی شغلی» دیگر معادل زیاد کار کردن نیست!

به گزارش دوشنبه های دارویی، هر آنچه تا به حال در مورد فرسودگی شغلی گفته شده بیشتر در مورد حجم کار زیاد و خستگی ناشی از آن بوده: جلسه‌های بیش از حد، ایمیل‌های بی‌شمار و ساعت‌های طولانی خیره شدن به صفحه لپ‌تاپ. در چنین تصویری، راه‌حل هم کم‌تر کردن جلسه‌ها و گرفتن تعطیلات کوتاه به نظر می‌رسد. اما به گفته تعداد فزاینده‌ای از کارکنان جوان، فرسودگی شغلی لزوماً به این مربوط نیست که انتظار می‌رود آنها چه حجم کاری را انجام دهند؛ مساله پاسخ دادن به پرسشی بسیار ناراحت‌کننده‌تر است: «اصلا چرا دارم این کار را انجام می‌دهم؟» نسل زد در شرایطی وارد بازار کار شد که اقتصاد بی‌ثباتی کم‌سابقه‌ای را تجربه می‌کرد و همه‌گیری کرونا زندگی کاری آن‌ها را از اساس دگرگون کرد؛ آن‌ها حالا می‌شنوند که هوش مصنوعی قرار است بسیاری از شغل‌هایی را که برای انجامشان آموزش دیده‌اند متحول کند یا حتی به‌کلی از بین ببرد. با کنار هم گذاشتن این عوامل، عجیب نیست که بالا رفتن از نردبان ترقی در شرکت‌ها به اندازه ۱۰ سال پیش جذاب به نظر نرسد. در نظرسنجی جهانی محیط کار در سال ۲۰۲۵ که موسسه «دلویت» اخیرا انجام داده، تنها ۶ درصد از پاسخ‌دهندگان نسل زد گفته‌اند هدف اصلی‌شان در مسیر شغلی رسیدن به یک جایگاه مدیریتی یا ارشد است. اما این به آن معنا نیست که آنها جاه‌طلبی ندارند؛ آنها فقط می‌خواهند پیش از آنکه ۲۰ سال آینده زندگی‌شان را صرف بالا رفتن از این نردبان کنند، بدانند این نردبان قرار است آنها را به کجا برساند. نویسنده این وضعیت را فرسودگی ناشی از قطع ارتباط می‌نامد: ممکن است فردی در محیطی صمیمی روزی هشت ساعت کار کند و با این حال کاملا احساس فرسودگی داشته باشد، اگر احساس نکند با کاری که انجام می‌دهد پیوندی دارد. شرکت‌ها کم‌کم متوجه می‌شوند دورکاری، مرخصی نامحدود یا امکانات رفاهی جذاب هم ممکن است مساله را حل نکند، چون فرسودگی دیگر به تعداد ساعت‌های کار مربوط نیست، بلکه به این معنی است که این ساعت‌ها را برای چه کاری صرف می‌کنیم. «جنیفر برهینی والاس»، روزنامه‌نگار، در کتاب «معنادار بودن» نوشته است یکی از نیازهای اساسی ما این است که احساس کنیم وجودمان اهمیت دارد و چیزی ارزشمند برای ارائه کردن داریم. کارکنان نمی‌خواهند فقط برای شرکتی کار کنند که قدردان آنهاست؛ می‌خواهند کاری انجام دهند که خودشان احساس کنند ارزش و معنا دارد. بنابراین حتی اگر به همه کارکنان بگویید برای آخر هفته ۳ روز تعطیل باشند، باز هم احتمالا احساس فرسودگی خواهند کرد. انعطاف‌پذیری همچنان اهمیت دارد، اما نمی‌تواند به بزرگ‌ترین پرسش نسل جوان‌تر پاسخ دهد؛ از این به بعد شرکت‌هایی برنده خواهند بود که به کارکنانشان امکان پیدا کردن پاسخ این سوال را بدهند.